Ron
20-05-10, 11:13 AM
MỔ BỤNG KIỂU NHẬT LÀ HARA–KIRI HAY SEPPUKU?
Trên thế giới khi nói tới tính chất anh hùng, gan dạ, lẫm liệt, người ta hay đề cập tới những Samurai Nhật Bổn, thường bày tỏ khí tiết bằng cách mổ bụng mà có người gọi là HARA – KIRI, nhưng người Nhật thứ thiệt gọi là SEPPUKU.
Chữ Samurai (có nghĩa là người phục vụ) chỉ những người mang vũ khí và các chiến binh Nhật Bản. Vào cuối giai đoạn Heian (794 – 1192), nước Nhật xuất hiện các liên minh quân sự đầu tiên. Sự ra đời của đẳng cấp chiến binh này tương ứng với sự thiết lập uy quyền hoàng đế và sự suy tàn của tầng lớp quí tộc cung đình. Quyền lực địa phương của nước Nhật lúc đó rơi vào tay các lãnh chúa và nội chiến xảy ra thường xuyên. Chính trong bối cảnh hỗn loạn đó mà ưu thế của một tầng lớp mới nổi lên, đó là tầng lớp các chiến binh gọi là Samurai. Từ thế kỷ 12, nước Nhật với những xung đột quyền lực triền miên. Họ đánh đấm tàn sát lẫn nhau khốc liệt, dĩ nhiên không có chuyện thua rồi đầu hàng. Vì kẻ thù luôn hành hình tù binh, chặt đầu rồi dùng xác thực tập kiếm. Trước tình thế man rợ đó, cách tự sát là lối thoát duy nhất để không bị đối phương hạ nhục và có lẽ đó cũng là đòn tự trừng phạt vì đã không biết chiến thắng. Từ đó cái chết tự nguyện như vậy trở thành những khuôn mẫu được đặt định cho các Samurai và đặc ân cho những cuộc tự sát này đối với kẻ thua trận có cấp bậc là được tự mổ bụng. Hình thức tự sát theo kiểu này càng ngày càng được qui định chặt chẽ hơn, tức là “nạn nhân” không chỉ đơn giản thọc lưỡi gươm bén gót vô bụng mình mà phải biết mổ bụng từ từ, đúng nghi thức, trang trọng. Hình thức này chạy dài nhiều thế kỷ và người Nhật gọi là Seppuku nghĩa là phanh bụng, nổi tiếng dưới tên gọi khác của người Âu châu là Hara–kiri.
Đối với người Nhật Bản, bụng là trung tâm cuộc sống: “Ở phía trên là miệng nói dối, còn ở phía dưới là bụng – sự thật, bản thể”. Do đó, mổ bụng tức là phơi bày sự thật ra trước mặt mọi người. Người ta mổ bụng bằng lưỡi gươm thật sắc như dao lam, từ cạnh sườn bên trái kéo tuột lên cạnh sườn bên phải; thậm chí có một số người còn ném bộ đồ lòng của mình ra trước mặt kẻ thù như một thách thức. Seppuku là một hành động cuối cùng chứng tỏ lòng tự hào của một chiến binh trước mặt kẻ thù và xóa sạch tất cả. Dần dần Seppuku không chỉ dùng cho các chiến binh mà còn dùng để tự trừng phạt vì một lỗi lầm nào đó, thậm chí chỉ vì một lỗi lầm không đáng kể. Ngoài ra, các samurai đôi khi quá đáng trong hành xử như tuốt kiếm chém chết người dân thường nào đó tỏ ra không tôn kính anh ta. Họ cũng có thể mổ bụng để thách thức người khác hoặc để minh oan. Seppuku thời đó là dấu hiệu đặc trưng của tầng lớp Samurai. Cho tới thời đại Meiji (đầu thế kỷ18), Seppuku trở thành một tập tục đặc biệt của người Nhật. Kể từ thập niên 1920, trong chiến tranh chủ nghĩa dân tộc, rồi đến chủ nghĩa đế quốc, đã thúc đẩy người Nhật bộc phát mạnh mẽ tinh thần Seppuru trong mọi giai tầng xã hội. Tuy nhiên sau nhiều năm giao tiếp với văn minh Tây phương, sinh mạng con người và cách đối xử kiểu gan lì như các samurai thời xưa dần dần giảm bớt. Hiện nay người Nhật chỉ thỉnh thoảng lắm mới có người giải quyết tính cách đời sống theo kiểu Hara–kiri (Seppuku).
Sưu tầm
Trên thế giới khi nói tới tính chất anh hùng, gan dạ, lẫm liệt, người ta hay đề cập tới những Samurai Nhật Bổn, thường bày tỏ khí tiết bằng cách mổ bụng mà có người gọi là HARA – KIRI, nhưng người Nhật thứ thiệt gọi là SEPPUKU.
Chữ Samurai (có nghĩa là người phục vụ) chỉ những người mang vũ khí và các chiến binh Nhật Bản. Vào cuối giai đoạn Heian (794 – 1192), nước Nhật xuất hiện các liên minh quân sự đầu tiên. Sự ra đời của đẳng cấp chiến binh này tương ứng với sự thiết lập uy quyền hoàng đế và sự suy tàn của tầng lớp quí tộc cung đình. Quyền lực địa phương của nước Nhật lúc đó rơi vào tay các lãnh chúa và nội chiến xảy ra thường xuyên. Chính trong bối cảnh hỗn loạn đó mà ưu thế của một tầng lớp mới nổi lên, đó là tầng lớp các chiến binh gọi là Samurai. Từ thế kỷ 12, nước Nhật với những xung đột quyền lực triền miên. Họ đánh đấm tàn sát lẫn nhau khốc liệt, dĩ nhiên không có chuyện thua rồi đầu hàng. Vì kẻ thù luôn hành hình tù binh, chặt đầu rồi dùng xác thực tập kiếm. Trước tình thế man rợ đó, cách tự sát là lối thoát duy nhất để không bị đối phương hạ nhục và có lẽ đó cũng là đòn tự trừng phạt vì đã không biết chiến thắng. Từ đó cái chết tự nguyện như vậy trở thành những khuôn mẫu được đặt định cho các Samurai và đặc ân cho những cuộc tự sát này đối với kẻ thua trận có cấp bậc là được tự mổ bụng. Hình thức tự sát theo kiểu này càng ngày càng được qui định chặt chẽ hơn, tức là “nạn nhân” không chỉ đơn giản thọc lưỡi gươm bén gót vô bụng mình mà phải biết mổ bụng từ từ, đúng nghi thức, trang trọng. Hình thức này chạy dài nhiều thế kỷ và người Nhật gọi là Seppuku nghĩa là phanh bụng, nổi tiếng dưới tên gọi khác của người Âu châu là Hara–kiri.
Đối với người Nhật Bản, bụng là trung tâm cuộc sống: “Ở phía trên là miệng nói dối, còn ở phía dưới là bụng – sự thật, bản thể”. Do đó, mổ bụng tức là phơi bày sự thật ra trước mặt mọi người. Người ta mổ bụng bằng lưỡi gươm thật sắc như dao lam, từ cạnh sườn bên trái kéo tuột lên cạnh sườn bên phải; thậm chí có một số người còn ném bộ đồ lòng của mình ra trước mặt kẻ thù như một thách thức. Seppuku là một hành động cuối cùng chứng tỏ lòng tự hào của một chiến binh trước mặt kẻ thù và xóa sạch tất cả. Dần dần Seppuku không chỉ dùng cho các chiến binh mà còn dùng để tự trừng phạt vì một lỗi lầm nào đó, thậm chí chỉ vì một lỗi lầm không đáng kể. Ngoài ra, các samurai đôi khi quá đáng trong hành xử như tuốt kiếm chém chết người dân thường nào đó tỏ ra không tôn kính anh ta. Họ cũng có thể mổ bụng để thách thức người khác hoặc để minh oan. Seppuku thời đó là dấu hiệu đặc trưng của tầng lớp Samurai. Cho tới thời đại Meiji (đầu thế kỷ18), Seppuku trở thành một tập tục đặc biệt của người Nhật. Kể từ thập niên 1920, trong chiến tranh chủ nghĩa dân tộc, rồi đến chủ nghĩa đế quốc, đã thúc đẩy người Nhật bộc phát mạnh mẽ tinh thần Seppuru trong mọi giai tầng xã hội. Tuy nhiên sau nhiều năm giao tiếp với văn minh Tây phương, sinh mạng con người và cách đối xử kiểu gan lì như các samurai thời xưa dần dần giảm bớt. Hiện nay người Nhật chỉ thỉnh thoảng lắm mới có người giải quyết tính cách đời sống theo kiểu Hara–kiri (Seppuku).
Sưu tầm